Για τη Λευκαδίτισσα Αγρότισσα με την “ποδολόγα”

0
182

Σχόλιο του Χρήστου Γληγόρη*

Η Διεθνής Ημέρας Αγρότισσας καθιερώθηκε με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στις 18 Δεκεμβρίου 2007 και γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 15 Οκτωβρίου για να υπενθυμίζει τη συμβολή της γυναίκας στην αγροτική παραγωγή και την αγροτική κοινωνία εν γένει, αλλά και τις προκλήσεις τις οποίες αντιμετώπιζε και αντιμετωπίζει.

Μια Ημέρα αφιερωμένη στις σεπτές και ανεπανάληπτες μορφές, που αγωνίστηκαν σκληρά και συνεχίζουν να αγωνίζονται, που θυσίασαν την προσωπική τους ζωή για να ζήσουμε εμείς καλύτερα.

Τρανές μορφές, επίγειες θεές, το σύμβολο της ζωής και της δημιουργίας. Αξιοπρεπέστατες φιγούρες, με τα ξεθωριασμένα φουστάνια, τα σηκωμένα μανίκια, το στητό ανάστημα και το αγέρωχο βλέμμα, που πρόσφεραν στην οικιακή οικονομία ισάξια και πολλές φορές πιότερο, απ’ τους άνδρες, προκειμένου να μεγαλώσουν τα παιδιά τους, να προικίσουν τις κόρες τους, να μην πεινάσουν.

Τιμή και δόξα, λοιπόν, στις γυναίκες αγρότισσες – γυναίκες μανάδες – γυναίκες  συζύγους, που κράτησαν παρά τις δυσκολίες την οικογενειακή συνοχή και κατ’ επέκταση την κοινωνική συνοχή.

Η Λευκαδίτισσα Αγρότισσα

Πως θα μπορούσαμε να μην αναφέρουμε εδώ και τη Λευκαδίτισσα που (πέρα από σύζυγος, μάνα και άξια νοικοκυρά) ποτέ δεν σταμάτησε να αγωνίζεται ισάξια δίπλα στον άνδρα της σαν αγρότισσα και εργάτρια γης. Πάντα ανταποκρίνονταν στα πολύ δύσκολα καθήκοντά της με υπομονή, καρτερία και πείσμα. Με την επιβλητική παρουσία της μέσα στη σκούρα και λιτή-δωρική φορεσιά της, ταυτίστηκε για πάντα με την έννοια της δύναμης και της νοικοκυροσύνης. Λυγερόκορμη και στητή, αποτέλεσμα της σκληρής δουλειάς και της συνήθειας να μεταφέρει όλα τα βάρη στερεωμένα με την “ποδολόγα” πάνω στο κεφάλι της, μ’ έναν μοναδικό τρόπο, έστεκε πάντα περήφανη κι αλύγιστη στις κακουχίες της ζωής.

Παραθέτουμε μια καταπληκτική περιγραφή του λογοτέχνη Ανδρέα Καραντώνη για τη Λευκαδίτισσα αγρότισσα, όπως δημοσιεύθηκε σε εφημερίδα το 1960.

«Την προσέχεις – κρατάει στο κεφάλι της μια στάμνα και προχωρεί αργά, κινώντας τα χέρια της. Η στάμνα ακουμπά σ’ ένα μικρό μαξιλαράκι βαλμένο στο κεφάλι της γυναίκας. Με τόση άνεση, με τόση σιγουριά οι γυναίκες της Λευκάδος κάνουν τις πιο βαριές μεταφορές αντικειμένων μ’ αυτόν τον τρόπο που θυμίζει αρμονικές πλαστικές παραστάσεις αρχαίων αγγείων. Είναι μία συνήθεια που λένε πως ήρθε από την Αρχαία Αίγυπτο και που διατηρείται ακόμη σε πολλά μέρη της Ελλάδος, απ’ το Μεσολόγγι ως πάνω στην Ήπειρο και στα Επτάνησα. Διπλό σκοπό φαίνεται να έχει η πανάρχαια αυτή συνήθεια: τη γοργή και άκοπη μεταφορά και των πιο βαρειών φορτίων και τη διατήρηση του κορμιού σε μια στάση αγαλματένιας παράστασης που το κύριο γνώρισμά της είναι το ευθυτενές. Με το κεφάλι λίγο πίσω για ισορροπία, με το στήθος μπροστά τεντωμένο, με το υπόλοιπο κορμί γερά στυλωμένο στη γη, με τα χέρια να κινούνται ρυθμικά και με το κεφάλι φορτωμένο με κάτι – συνήθως δοχεία νερού – οι γυναίκες της Λευκάδας, αρρενωπές, ομορφοπρόσωπες, δωρικές οι περισσότερες, μαυροντυμένες και αθλητικές, προβαίνουν σε ατελείωτες πομπές….»

*Ο Χ. Γληγόρης είμαι δημοτικός σύμβουλος με την Παράταξη “ΟΛΟΙ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΥΚΑΔΑ”